Diariusz wiadomości od wyjazdu króla z Wilna do Smoleńska

Full title

[Tytuł nagł., ant.:] DIARIVSZ || Wiadomosci od wyiazdu K. I. M. z Wilna do || Smolenska. ||

Contents

Wiadomości o wojnie polsko-moskiewskiej, głównie diariusz oblężenia Smoleńska (18 VIII 1609-15 V 1610). Zawiera też: „Zamki co sie Krolow I. M. poddały.”, „Instructia Posłom naszym dana, do ludzi narodu tak Polskiego iako y W. X. Lit. pod Moską lezących.”, „CREDENS.”, „INSTRVCTIA TYMZE.”, „POSELSTWO WTORE Z WOYSKA Moskiewskiego do Krola Ie°: M.”, „Respons Posłom Rycerstwa Dimitrowego, od Iego Krol: M. z obozu pod Smoleńskiem dany dnia 2, Nowembra, 1609.”, „Po tey przemowie, taki Respons był czytany.”.

Author

[Bielski Samuel]

Metadata

Historical Commentary

Opisywane wydarzenia miały miejsce w czasie tzw. II Dymitriady i interwencji króla Zygmunta III Wazy w Rosji, sprowokowanej sojuszem Wasyla Szujskiego z królem Szwecji w lutym 1609. W tym czasie ważyły się też losy konfliktu między Szujskim a II Dymitrem Samozwańcem, popieranym przez grupę polsko-litewskich magnatów z wojewodą Mniszechem, teściem I Samozwańca. Warto zwrócić uwagę na list królewski do owego "rycerstwa Dymitrowego", które Zygmunt III wzywa do opuszczenia Samozwańca i dołączenia do wojsk królewskich. Opisywane oblężenie Smoleńska stanowiło punkt kulminacyjny wyprawy, której sukces militarny przypieczętowało pokonanie wojsk odsieczowych Szujskiego przez hetmana Żółkiewskiego 4 VII 1610. Wzmiankowany w tekście królewicz to przyszły Władysław IV, któremu po klęsce Szujskiego grupa bojarów złożyła propozycję objęcia tronu moskiewskiego, odrzuconą przez króla z uwagi na wymóg przejścia syna na prawosławie. W "Instrukcji posłom naszym danej..." odnajdujemy też oficjalne uzasadnienie i cele podjętej wyprawy.

Linguistic Commentary

Przy niektórych trudniejszych wyrazach znajdują się odnośniki do "Elektronicznego słownika języka polskiego XVII i XVIII wieku" lub objaśnienia. Zalecamy otwieranie odnośników w nowej karcie (prawy przycisk myszy, "Otwórz odnośnik w nowej karcie").